سه شنبه, 03 ارديبهشت 1398
اخبار داغ :

آخرین اخبار

علاقه مسکو به اسکان ارامنه در اراضی اشغالی آذربایجان

علاقه مسکو به اسکان ارامنه در اراضی اشغالی آذربایجان

برگزاری رزمایش مشترک نیروهای مسلح آذربایجان و ترکیه

برگزاری رزمایش مشترک نیروهای مسلح آذربایجان و ترکیه

چاووش‌اوغلو: ترکیه مخالف فشار به ایران است

چاووش‌اوغلو: ترکیه مخالف فشار به ایران است

دستگیری قاتلان اماراتی خاشقجی در ترکیه +عکس

دستگیری قاتلان اماراتی خاشقجی در ترکیه +عکس

لزوم تاسیس روزنامه و شبکه تلویزیونی سراسری ترکی

لزوم تاسیس روزنامه و شبکه تلویزیونی سراسری ترکی

واکنش مالک باشگاه تراکتورسای تبریز به شکایت فروزان

واکنش مالک باشگاه تراکتورسای تبریز به شکایت فروزان

هاله‌ی حرارتی در اطراف دریاچه ارومیه وجود ندارد

هاله‌ی حرارتی در اطراف دریاچه ارومیه وجود ندارد

پیشرفت۳۵ درصدی پروژه ورودی جدید ائل باغی

پیشرفت۳۵ درصدی پروژه ورودی جدید ائل باغی

احداث شهرک گلخانه‌ای محصولات کشاورزی در ارومیه

احداث شهرک گلخانه‌ای محصولات کشاورزی در ارومیه

جوان خلخالی با سقوط از صخره اسیر قزل اوزن شد

جوان خلخالی با سقوط از صخره اسیر قزل اوزن شد

دمای هوای اردبیل به منفی ۶ درجه می‌رسد

دمای هوای اردبیل به منفی ۶ درجه می‌رسد

آزادراه تبریز ـ ارومیه دچار محدودیت مالی است

آزادراه تبریز ـ ارومیه دچار محدودیت مالی است

تاجرقلابی در اردبیل دستگیر شد

تاجرقلابی در اردبیل دستگیر شد

احیا و بهسازی اساسی مجتمع تجاری شمس تبریزی

احیا و بهسازی اساسی مجتمع تجاری شمس تبریزی

مزیت‌های منطقه‌ای آذربایجان‌شرقی در سرمایه‌گذاری و اشتغال

مزیت‌های منطقه‌ای آذربایجان‌شرقی در سرمایه‌گذاری و اشتغال

لبخند به لب تراکتوری‌ها برگشت

لبخند به لب تراکتوری‌ها برگشت

دعوت‌ آمریکا از وزرای خارجه آذربایجان و ارمنستان

دعوت‌ آمریکا از وزرای خارجه آذربایجان و ارمنستان

توافقات بعمل آمده در زمینه مناقشه قره باغ عملی شود

توافقات بعمل آمده در زمینه مناقشه قره باغ عملی شود

ادعای جنجالی زنوزی درباره سایپا و پیکان

ادعای جنجالی زنوزی درباره سایپا و پیکان

اصلاح مسیر پیاده روی ضلع شرقی پارک ائل گلی تبریز

اصلاح مسیر پیاده روی ضلع شرقی پارک ائل گلی تبریز

دانشگاه‌های ایران و ترکیه نقش پیشرو در توسعه روابط دوجانبه

دانشگاه‌های ایران و ترکیه نقش پیشرو در توسعه روابط دوجانبه

تقاطع غیرهمسطح ولی عصر در آستانه بهره برداری

تقاطع غیرهمسطح ولی عصر در آستانه بهره برداری

تکذیب خبر مصدوم شدن ۵۰ نفر در حاشیه بازی تراکتور

تکذیب خبر مصدوم شدن ۵۰ نفر در حاشیه بازی تراکتور

استارت صد متری اشکان برای کمک به مسعود + عکس

استارت صد متری اشکان برای کمک به مسعود + عکس

سد تاجیار سراب سرریز شد

سد تاجیار سراب سرریز شد

سوگیتا به بازی امروز می رسد

سوگیتا به بازی امروز می رسد

تولید سامانه‌های دفاعی در ترکیه افزایش می‌یابد

تولید سامانه‌های دفاعی در ترکیه افزایش می‌یابد

قطع درختان در کلیبر تا ۸ ماه ممنوع است

قطع درختان در کلیبر تا ۸ ماه ممنوع است

رصد خانه مراغه، میراث جاویدان

رصد خانه مراغه

این رصدخانه در سال 657هجری - قمری به دستور هلاكوخان و به همت دانشمند ایرانی خواجه نصیرالدین طوسی در مراغه بنا شد

ایشیقلی نیوز: رصد خانه مراغه یکی از یادگارهای علمی و فلكی خواجه نصیرالدین طوسی؛ فیلسوف، ریاضیدان و منجم بزرگ دوره ایلخانی و صاحب رساله مشهور اخلاق ناصری و زیج معروف ایلخانی است كه به دست او، با همراهی عده ای از فضلا و دانشمندان بنا شده. این رصدخانه زمانی از مشهورترین رصدخانه های اسلامی بوده که آوازه آن تمام جهان آن روز را فرا گرفته و تاكنون با این همه تطورات و تغییراتی كه در جهان پدید آمده هنوز هم نام آن رصدخانه و بانی آن بر سر زبانهاست.

این رصدخانه در سال 657هجری - قمری به دستور هلاكوخان و به همت دانشمند ایرانی خواجه نصیرالدین طوسی در مراغه بنا شد و در احداث آن شخصیت های علمی همچون علامه قطب الدین، فخرالدین مراغی ، محی الدین مغربی و نجم الدین اسطرلابی شركت داشتند.

هولاکو برای نگهداری این مرکز پژوهشی موقوفه های ویژه ای در نظر گرفت. کتاب خانه ای شامل 400 هزار جلد کتاب و ابزارهای اخترشناسی، از جمله ذات الربع دیواری به شعاع 430 سانتی متر، کره های ذات الحلق، حلقهء انقلابی، حلقهء اعتدالی و حلقهء سموت، نیز فراهم شد. در همین جا بود که زیج ایلخانی به سال 670 هجری(1276 میلادی) فراهم شد. رصدخانهء مراغه فقط مخصوص رصد ستارگان نبود و یک سازمان علمی گسترده بود که بیشتر شاخه های دانش درس داده می شد. به علاوه، چون در آن زمان ارتباط علمی چین و ایران به علت استیلای مغولان بر هر دو سرزمین برقرار شده بود، دانشمندان چینی، از جمله فردی به نام فائو مون جی، در این مرکز فعالیت داشتند. همچنین، فیلسوف و فرهنگ نامه نویس مسیحی، ابن العبری، در رصدخانهء مراغه به درس دادن کتاب های اصول اقلیدوس و المجسطی بطلمیوس مشغول بودند.

خواجه نصیرالدین طوسی در سفر به بغداد ، كتب و آلات رصدی لازم را تهیه و به تدریج كتابخانه چهارصد هزار جلدی مراغه را با انواع كتب ریاضی، نجومی ، فلسفی ، طبی و ادبی بنیان نهاد.

ساخت بنای رصدخانه مراغه 15سال به طول انجامید و در آن كتب ، اسباب و آلات نجومی بسیاری متمركز شد اما این مجموعه بعد از سال 703هجری قمری بر اثر زلزله و بی توجهی حكام رو به ویرانی گذاشت.

این رصدخانه در سال 657هجری - قمری به دستور هلاكوخان و به همت دانشمند ایرانی خواجه نصیرالدین طوسی در مراغه بنا شد و در احداث آن شخصیت های علمی همچون علامه قطب الدین، فخرالدین مراغی ، محی الدین مغربی و نجم الدین اسطرلابی شركت داشتند.

بنای این رصدخانه شامل برج مركزی و واحد نجومی، مدرسه، كتابخانه و سرای استادان بوده و معماری آن شامل پی های سنگی، دیوارهای آجری و سازه های دایره ای با اجزای سنگی بود.

بنابر اسناد، این رصدخانه در احداث رصدخانه های سمرقند در تاجیكستان ، اوجین در هندوستان، منزو در بنارس، اورانین برگ در دانمارك و رصدخانه شانگهای چین الهام بخش بوده است.

به اعتقاد اخترشناسان رصدهای خواجه نصیرالدین طوسی محققان را در تهیه نخستین جداول نجومی و دقیق تر كردن مدل های هندسی یونانیان و بطلمیوس یاری كرده است.

به گفته ی این محققان ، رصدخانه مراغه یكی از نخستین نهادهای بزرگ علم نجوم بوده و در بحث های اختر فیزیك مدرن مكتب مراغه تاثیر زیادی در نجوم مدرن داشته است.

اخترشناس فرانسوی و پژوهشگر رصدخانه پاریس می گوید: مكتب مراغه در نجوم ارایه شده توسط دانشمند بزرگ خواجه نصیرالدین طوسی، جایگاه ویژه ای در علم نجوم دارد.

دنیس سیووا معتقد است مكتب مراغه در نجوم تاثیر زیادی بر مكتب كوپرنیك و نجوم مدرن داشته است.

به گفته ی وی، خواجه نصیر طوسی در رصدخانه مراغه كارهای بزرگی با معانی علمی انجام داده و مراغه جایگاه اساسی را در تاریخ نجوم به خود اختصاص داده است.

وی گفته است، خواجه نصیر بحث های علمی را به شكل مدرن بیان كرده و در اشاعه علم و كارهای پژوهشی نقش بسزایی دارد.

بنابر اظهار وی، این دانشمند با ادامه راه دانشمندان قبل از خود و با ترجمه بسیاری از آثار و كتب یونانی و سانسكریت كار پژوهشی ارزشمندی انجام داده و این مساله موجب علاقه بیشتر اخترشناسان به خواجه نصیر می شود.

خواجه نصیرالدین طوسی از بزرگترین فلاسفه و ریاضی دانان و دانشمندان ایرانی است كه پس از بزرگانی مانند فارابی ، ابوریحان بیرونی ، ابوعلی سینا و رازی ظهور كرد.

خواجه نصیرالدین از مردم جهرود قم بود و در سال 597ه - ق در آنجا تولد یافت و بعدها برای ادامه تحصیل به نقاط مختلف از جمله طوس سفر كرده و در آنجا مسكن گزید و به همین خاطر به خواجه نصیرالدین طوسی شهرت یافت.

خواجه نصیر گذشته از درجه علمی در زندگی خود خدمات بزرگی به تمدن ایرانی كرده و توانسته كتب، نسخ و آثار علمی را از خطر نابودی نجات دهد.

تپه ای که رصدخانه در آن واقع شده است به طول 510 و عرض تقریبی217 متر و به ارتفاع 110 متر می باشد که غرب مراغه واقع شده است. که قسمتهای مختلف رصدخانه بر روی آن واقع شده است این بخشها عبارتند: از برج مرکزی رصدخانه – واحدهای مدور پنجگانه – کتابخانه.

برج مرکزی

برج مرکزی که وسیعترین فضای کشف شده را تشکیل می دهد قطری به اندازه 22 متر دارد ضخامت دیوار آن 80 سانتیمتر می باشد. فضای داخلی آن شامل یک راهرو و6 اطاق می شود که 4 اطاق مستطیلی شکل و 2 اطاق دیگر که در سمت شمال و جنوب قرار گرفته اند شکل هندسی ندارند.

مصالحی که در برج بکار گرفته شده عبارت است از سنگ قلوه، لاشه، سنگهای تراش برای ازاره خارجی و داخلی و سنگهای تراش بزرگ برای ورودی برج آجری در سه اندازة مختلف. ملات و اندود گچ، کاشیهای بزرگ لعابدار در سه طرح و نوع مختلف سنگهای حجاری شده و نقش دار و آجرهای نقش دار تزئینی می باشد.

دنیس سیووا معتقد است مكتب مراغه در نجوم تاثیر زیادی بر مكتب كوپرنیك و نجوم مدرن داشته است. به گفته ی وی، خواجه نصیر طوسی در رصدخانه مراغه كارهای بزرگی با معانی علمی انجام داده و مراغه جایگاه اساسی را در تاریخ نجوم به خود اختصاص داده است.

واحدهای مدور پنجگانه

در قسمت جنوب و جنوب شرقی و شمال برج مرکزی رصد خانه پنج واحد مدور کشف گردیده که هریک بطور مستقیم در کار پژوهش های نجومی مورد استفاده داشته اند. در گوشه شمال غربی تپه واقع در زیر حصار شمالی محوطة رصد خانه بنای جالبی به مساحت 330 متر مربع بدست آمده که با توجه به جنبه های مختلف امر می توان آن را کتابخانه مجموعه دانست.

بغیر از قسمتهای ذکر شده در دامنة غربی تپه رصدخانه مراغه و مشرف به روستای طالب خان چهار مجموعه معماری و تعدادی دخمه کشف گردیده که گذشته از ارزش معماری از نظر روشن ساختن بسیاری از ویژگیهای مذهبی – اجتماعی و اوضاع و احوال خاص دوره ایلخانی به خصوص جامعه مسیحیت زمان، دارای اهمیت و اعتبار فراوان می باشد.

در سال های اخیر گنبدی برای محافظت از بقایای این بنا بر روی بخشی از آن ساخته شده است.پرویز ورجاوند و همکارانش در دهه 1350 به کاوش محوطه این رصدخانه پرداختند و قسمت های مختلف آن را شناسایی کردند.

هم اكنون رصدخانه مراغه یكی از آثار ارزشمند مورد علاقه گردشگران بوده و سالانه تعداد زیادی از گردشگران داخلی و خارجی از آن بازدید می كنند.

Ishighli News Agency / آژانس خبری تحلیلی ایشیقلی

اضافه کردن نظر

نام :

ایمیل :

پیگیری نظرات