دوشنبه, 23 تیر 1399

آخرین مقالات

چه کسانی کوروش را ذوالقرنین می دانند؟

چه کسانی کوروش را ذوالقرنین می دانند؟

گوشه‌ای از جنایت ترکان عثمانی در تبریز؛ بر اساس مشاهدات ...

گوشه‌ای از جنایت ترکان عثمانی در تبریز؛ بر اساس مشاهدات ...

پیشینگی نام ایران

پیشینگی نام ایران

مورخ ترک درباره زبان آذربایجان چه گفته است؟

مورخ ترک درباره زبان آذربایجان چه گفته است؟

خشم ایرانیان از پیمان نامه ننگین ترکمنچای و کشتن الكساندر ...

خشم ایرانیان از پیمان نامه ننگین ترکمنچای و کشتن الكساندر ...

گوشه‌ای دیگر از جنایت‌های ترکان عثمانی در تبریز

گوشه‌ای دیگر از جنایت‌های ترکان عثمانی در تبریز

تاملی بر سیاحت‌نامه اولیا چلبی درباره؛ ماکو، قره‌باغ و ...

تاملی بر سیاحت‌نامه اولیا چلبی درباره؛ ماکو، قره‌باغ و ...

زبان آذری پهلوی زبان پیشین آذربایجان

زبان آذری پهلوی زبان پیشین آذربایجان

تاملی بر تبار و دودمان صفویان

تاملی بر تبار و دودمان صفویان

بازبینی دیدگاه زهتابی درباره سومری‌ها / زبان سومری ارتباطی ...

بازبینی دیدگاه زهتابی درباره سومری‌ها / زبان سومری ارتباطی ...

تاملی بر زبان پیشین آذربایجان؛ زبانی که در

تاملی بر زبان پیشین آذربایجان؛ زبانی که در "کرینگان" هنوز ...

محمد امین ریاحی مردی برای ایران از دیار آذربایجان

محمد امین ریاحی مردی برای ایران از دیار آذربایجان

آخرين روزهاى زندگى لطفعلى خان زند

آخرين روزهاى زندگى لطفعلى خان زند

چرا مردم قراردادهای بد را با صفت «ترکمنچای» خطاب می‌کنند؟!

چرا مردم قراردادهای بد را با صفت «ترکمنچای» خطاب می‌کنند؟!

شاعران پارسی گوی آذربایجان / محمد عصّار تبریزی شاعر قرن ...

شاعران پارسی گوی آذربایجان / محمد عصّار تبریزی شاعر قرن ...

معلم دنیای سکوت؛ جبار باغچه‌بان

معلم دنیای سکوت؛ جبار باغچه‌بان

پل های دوستی ارس و سد خداآفرین و فرصتی که به هدر می رود / ...

پل های دوستی ارس و سد خداآفرین و فرصتی که به هدر می رود / ...

تبارشناسی نام

تبارشناسی نام "ترکیه"

شواهد موجود در اثبات

شواهد موجود در اثبات "دگرگشت زبان آذربایجان"

اسامی ایرانی بر روی مردان و زنان ارسباران

اسامی ایرانی بر روی مردان و زنان ارسباران

تاملی بر کتاب؛ تاریخ فتوحات مغول

تاملی بر کتاب؛ تاریخ فتوحات مغول

نگاهی گذرا به آثار علمی و ادبی عبدالعلی کارنگ

نگاهی گذرا به آثار علمی و ادبی عبدالعلی کارنگ

تاملی بر زندگی و اشعار ملا محمد فضولی

تاملی بر زندگی و اشعار ملا محمد فضولی

با اسم رمز

با اسم رمز "فاجعه خوجالی" صورت گرفت / نمادسازی اسرائیل برای ...

تبریز را بهتر بشناسیم

تبریز را بهتر بشناسیم

آیا زبان‌های ترکی و آذری یکی هستند؟

آیا زبان‌های ترکی و آذری یکی هستند؟

ماجرای مغولان و تبریز در چهار پرده / تاملی بر کتاب سفینه ...

ماجرای مغولان و تبریز در چهار پرده / تاملی بر کتاب سفینه ...

نقشه های قدیمی از آذربایجان

نقشه های قدیمی از آذربایجان

چرا مردم قراردادهای بد را با صفت «ترکمنچای» خطاب می‌کنند؟!

قرارداد ترکمنچای

از زمان جنگهای ایران و روس تا به امروز از قرارداد ترکمنچای با عنوان قرارداد ننگین یاد می شود و در هر برهه ای که قرارداد داخلی و بین المللی قابل بحثی از سوی ایران امضا شده است، منتقدین آن را قرارداد ترکمنچای خطاب می کنند.

ایشیقلی نیوز: در واقع باید گفت که قرارداد ترکمنچای به عنوان یک الگوی قراردادی ننگین و مخرب در ادبیات سیاسی و اقتصادی ایران شناخته شده و هر زمانی که قرارداد نسبتا ضعیف و بدی منعقد می شود، از آن با عنوان قرارداد ترکمنچای نام می برند. اما چرا قرارداد ترکمنچای را با صفت ننگین مورد خطاب قرار داده و این چنین در میان مردم ایران مذموم است؟

شکستی به نام "چالدران"

در واقع باید همه چیز را در 400 سال قبل و در شکستی به نام "چالدران" جستجو کرد؛ جنگی که در یک سوی آن شاه 13ساله ایرانی با لشگری نه چندان مجهز قرار داشت و در مقابل لشگری تجهیزشده به جدیدترین تکنولوژی های جنگی با نام ترکان عثمانی؛ که شکستی سخت را علیرغم تمامی دلاوری های سپاه ایران به ارمغان آورد.

همین جنگ بود که شاهان و فرماندهان بعدی صفویه و بعدها قاجاریه را متقاعد کرد که برای رودررویی با رقیب سنتی خود (ترکان عثمانی) باید دست در دست دشمن خونی دیگر عثمانی ها به نام اروپائیان داد. و از همان زمان بود که فرانسوی ها و اندکی بعدتر انگلیسی ها به بهانه تجهیز سپاه ایران وارد کشور شده و به صورت خزنده در ارکان سیاسی و نظامی کشور ایران نفوذ خود را آغاز کردند. این نفوذ از سوی کشورهای غربی شروع شد و در دوران قاجار بسیار گسترش پیدا کرد.

این گسترش به حدی بود که در دوران قاجار دو قدرت بزرگ روسیه و انگلیس همواره بخشی از ایران را در تسلط خود داشته و با نفوذ در ساختار حاکم، توانستند منافع سرشاری برای خود به ارمغان آورند. در این بین، روسیه به واسطه نزدیکی به ایران شرایط متفاوت تری را رقم می زد. جنگ های زیانبار ایران و روسیه در دوران فتحعلی شاه که با شکست ایران همراه شد، نتایج مخرب دیگری از جمله انعقاد دو قرارداد گلستان و ترکمنچای را نیز با خود به همراه داشت.

جنگ ابتدایی ایران و روس که با شکست ایرانی ها به پایان رسید عاقبتی شوم جز قرارداد گلستان برای ایران به همراه نداشت. درایت نداشتن حکمرانان ایرانی و زیرکی طرف روس در قرارداد گلستان، پس از 10 سال موجبات قرارداد دیگری به نام ترکمنچای را به وجود آورد که از همان ابتدا تا به امروز از آن با عنوان قرارداد ننگین یاد می شود و در هر برهه ای که قرارداد داخلی و بین المللی قابل بحثی از سوی ایران امضا شده است، منتقدین آن را قرارداد ترکمنچای خطاب می کنند.

در واقع باید گفت که قرارداد ترکمنچای به عنوان یک الگوی قراردادی ننگین و مخرب در ادبیات سیاسی و اقتصادی ایران شناخته شده و هر زمانی که قرارداد نسبتا ضعیف و بدی منعقد می شود، از آن با عنوان قرارداد ترکمنچای نام می برند.

قرارداد ترکمنچای

قرارداد ننگین

مشخص نبودن مرز ایران و روسیه در قرارداد گلستان زمینه های بروز جنگ دیگری میان این دو کشور را فراهم ساخت که در نهایت ایران شکست سختی در این جنگها خورد و بدین صورت قرارداد ننگین ترکمنچای میان روسیه و ایران به امضا رسید. داغ جدایی ۱۷ شهر قفقاز به قدری برای ایران سنگین بود که ضرب المثلهایی در زبان فارسی در این خصوص ایجاد شد. به طوری که امروزه به قراردادهای حقوقی که تحمیلی بوده و یا یک طرف در آن زیان ببیند، «قرارداد ترکمنچای» می گویند. مهمترین مفاد این قرارداد ننگین به شرح زیر می باشد؛

۱. واگذاری خانات ایروان و نخجوان به دولت روسیه و تخلیه تالش و مغان از سپاه ایران.

۲. پرداخت ده کرور تومان (پنج میلیون تومان) به طور اقساط از طرف ایران به روسیه به عنوان غرامت جنگی.

۳. اجازه عبور و مرور آزاد به کشتیهای تجاری روسی در دریای خزر.

4. رضایت به انعقاد یک عهدنامه تجاری بین ایران و روسیه و حق اعزام کنسول و نمایندگان تجاری به هر منطقه از مناطق ایران که روسها لازم بدانند.

۵. حمایت روسیه از ولیعهدی عباس میرزا و کوشش در به سلطنت رساندن وی پس از مرگ شاه.

6. استرداد اسرای طرفین.

7. اعطای حق قضاوت کنسولی به اتباع روسیه.

8. علاوه بر امضای معاهده ترکمنچای زیر فشار روسها، یک عهدنامه تجاری نیز با آنان به امضا رسید که تمام بازار ایران را بدون هیچ مانعی در اختیار روسها قرار می داد.

Ishighli News Agency / آژانس خبری تحلیلی ایشیقلی

اضافه کردن نظر

نام :

ایمیل :

پیگیری نظرات